Institution’in Türkçesi Nedir? İşte Arkadaş Sohbetlerinde Başlayan Bir Serüven
İzmir’de bir cumartesi sabahı, çayımı alıp balkona çıktım. Güneş yavaş yavaş Bornova’yı ısıtırken aklıma bir soru takıldı: “Institution’in Türkçesi nedir acaba?” Evet, biliyorum, herkes bu soruyu sormaz, ama ben birden meraklandım ve işin içine biraz mizah karıştırmadan edemedim. Çünkü arkadaş ortamında “Institution ne demek ya?” diye sorsam, 3 saniye içinde bana “kanka o İngilizce ya, Google’a bak” cevabı gelir. Ama işin ilginci, ben bakınca yetinmem, illa ki kafamı karıştıracak şekilde düşünürüm.
Arkadaşlar ve Kurumsal Terimlerin Komik Dünyası
Düşünsene, arkadaş grubunda oturuyorsun, herkes kahkaha atıyor, bir yerden biri “İşte institution diyorlar” diye ortaya atıyor ve herkes anlamıyor. Ben de içimden, “Ya, işte bu tam benim sorunum” diye geçiriyorum. Institution’un Türkçesi nedir? Basitçe “kurum” ya da “tesis” diyebiliriz, ama bunu söylerken insanın aklında canlanacak görüntüler de var tabii.
Mesela, ben “kurum” deyince aklıma direkt belediye geliyor. Şu İzmir Belediyesi mesela, herkesin içinden geçerken “Ah şu kurumlar…” dediği yer. Ama sonra düşünüyorum: Belediye bir institution ama aynı zamanda trafik ışıklarını değiştirme yetkisi olan bir kahraman da olabilir.
İç Ses ve Gündelik Hayatta Institution
Evden çıkarken annem bana bakıp “Kahvaltı yaptın mı?” dediğinde aklımdan geçen: İşte, bir aile institution’ı daha… Yani evet, aile de bir institution değil mi? İnsanları bir arada tutuyor, kurallar var, bazen sıkıcı, bazen komik. Ben de bunu düşünürken kahvemi döküyorum, tabii ki, çünkü hayat bana “bak şimdi gülme, düşünsene institution’un Türkçesi neydi” diyor gibi.
Arkadaşlar arasında kısa bir diyalog:
– “Kanka, institution’un Türkçesi ne?”
– “Kurum.”
– “Ooo, kurum… ama mesela Starbucks bir institution olabilir mi?”
– “Tabii, kahve tüketimi ve arkadaş buluşma merkezi, bir nevi sosyal institution.”
– “Ya sen kafayı yedin mi?”
– “Hayır, ben sadece Türkçe dersini sosyal hayatla birleştiriyorum.”
İzmir Sokaklarında Institution Avı
Geceyi Alsancak’ta bitirirken aklıma yine institution geldi. Düşünsene: Her bar, her kafe, hatta midye dolma satan amca bir institution sayılabilir mi? Belki abartıyorum, ama bakış açısı meselesi. “Institution’in Türkçesi nedir?” sorusu, bazen sadece kelime çevirisinden öte, günlük hayattaki düzeni anlamamıza yardımcı oluyor.
Mesela yürürken içimden geçiriyorum: Bu sokak lambaları da bir institution gibi, her gece aynı şekilde yanıyor ve bize yol gösteriyor. Arkadaşım “Ne düşündün şimdi?” diye soruyor, ben “Sokak lambaları… kurumsal bir şekilde” diyorum. Gülüyoruz tabii, ama içten içe haklıyım.
Kurumsal Olmak, Komik Olmak ve Kendinle Dalga Geçmek
Institution kelimesini düşünmek, bazen insanı kendi içine çeker. Ben de bunu fark ettim. Arkadaş ortamında espri yaparken, içten içe dünyayı sorguluyorum. Çünkü institution deyince aklıma sadece devlet daireleri gelmiyor, aynı zamanda kendi rutinlerim, kahve alışkanlıklarım ve hatta bazen ertelediğim işleri hatırlatıyor.
Kendi kendime diyordum ki: 25 yaşındasın, İzmir’de yaşıyorsun, arkadaşlarınla espri yapıyorsun, ama institution’in Türkçesini soruyorsun… Bu biraz abartı değil mi? Evet, ama işte ben böyleyim. Esprili ama düşünceli. Gülüyorsun, sonra aniden bir derin düşünce geliyor. Institution’un Türkçesi neydi? Kurum. Ama sadece kelime değil, hayatın kendisi de bir institution, ve biz buna gülerek katlanıyoruz.
Sonuç: Institution Hayatta Nerede?
Sonuç olarak, institution sadece sözlükteki anlamıyla “kurum” ya da “tesis” değil. Günlük hayatta, arkadaş sohbetlerinde, ailede, sokakta, kahve dükkanında, hatta İzmir’in en kalabalık tramvayında bile karşımıza çıkabilir. Institution’in Türkçesi nedir sorusu, aslında bize hayatın düzenini ve komik yanlarını fark ettiriyor.
Benim için en komiği, arkadaşlarla gülüp geçerken içten içe derin düşüncelere dalmak. Institution’un Türkçesi ne? Kurum. Ama kurum dediğimiz şey, bazen bir belediye, bazen bir aile, bazen de içsel rutinlerimiz. Ve bu ikili hâl, yani hem espri hem düşünce, hayatı daha çekilir kılıyor.
İzmir’in sıcak sokaklarından bir sonbahar akşamında, kahvemi yudumlarken fark ettim ki, hayatın kendisi de bir institution. Kuralları var, bazen sıkıcı, bazen komik, ama kesinlikle bizimle ilgili.
İşte böyle, Institution’in Türkçesi nedir sorusundan başlayıp, kahve, sokak lambaları ve arkadaş sohbetlerine uzanan bir yolculuktu bu. Hem güldük hem düşündük, hem kendimize hem de kurumsal hayata biraz daha yakından baktık.